Демилгелер Туруктуу социалдык өсүү «Мекендештер»

23.12.2015

Мигранттын эл аралык күнү: Чоң коомдук кеңештин жана телекөпүрөнүн жыйналышы, ага Кыргызстан, Россия жана Казакстан катышты



2015-жылдын 18-декабрында АУЦАнын жаңы кампусунда МИГРАНТТЫН ЭЛ АРАЛЫК КҮНҮНӨ туш келтирген иш-чара болуп өттү: Чоң коомдук кеңештин жыйналышы жана телекөпүрө, ага Кыргызстан, Россия жана Казакстан катышты




Иш-чарага тиешелүү мамлекеттик түзүмдөрдүн, эл аралык уюмдардын өкүлдөрү жана «Борбордук Азия аракетте» Өнөктөштүк жарандык платформанын өнөктөрү катышты.


Иш-чаранын максаты тышкы жана ички миграция процесстерин талкуулоодо, ошондой эле чет өлкөдөгү мекендештерибиз менен актуалдуу маалыматты алмашууда болду.


Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнө караштуу Миграция мамлекеттик кызматынын төрагасынын орун басары Алмазбек Асанбаев саламдашуу менен сөз сүйлөп, биздин мигранттарыбыздын укуктарын коргоо Кыргызстан ЕврАзЭСке киргенине карабастан, актуалдуулугунун жоготпогондугун белгиледи. Биз бирдиктүү эмгек рыногун алдык, бул өз кезегинде Россияда жана Казакстанда эмгек миграциясында жүргөн жарандарыбызга преференцияларды жана жеңилдиктерди берет. Азыр КР миграциялык кодекси жагынан иш жүрүп жатат, анда биз өз мигранттарыбызды коргоонун бардык механизмдерин чагылдыргыбыз келет.


«Жыл сайын 80 миңге жакын улан-кыздар Кыргызстандын эмгек рыногунан тышкары чыгат жана 30-50 миңге жакыны ишке орношот. 30 миңге жакыны мекенде иш жоктугунан улам сыртта калат жана эмгек миграциясына кетүүгө аргасыз», - деп айтты ал.


«Эмгек – бул товар, бирок спецификалык товар жана эмгекти уюштуруу мыйзамдуу болушу зарыл. Бул үчүн ишке орноштуруу боюнча жеке агенттикти түзүү жана ишке киргизүү зарыл. Биз болсо Кыргызстандан келген жумушчу күчтүн мыйзамдуу токтомуна уруксат берүүгө лицензияны берүүгө 6-7 россиялык уюмга пландаштырып жатабыз», - деп маалымдады ал.


«Биз соңку жылдардагы миграциялык саясат, атап айтканда, тышкы, эмгек миграциясында жүргөн жарандарыбыздын укугун коргоого багытталганын түшүнүүгө тийишпиз. Бирок бизде ички миграциянын да чоң агымы бар. Бирок биз азыр көрүп жаткандай, миграциянын таасиринин натыйжасында – үй-бүлөлөр бузулуп жатат, социалдык жетимдик өсүүдө жана кала берсе айылдардагы малды бага турган дагы киши жок. Биз жер-жерлерде эмгекке шарттарды, шаарларда өсүш таянычтарын (спутник шаарларды), жарандарыбыз башка жактан акча издегенге караганда, мекенинде жашап жана эмгектенүүнү каалагыдай, өзүнүн үй-бүлөсү менен бир болуп жана балдарын өстүргүдөй шарттарды түзүүгө тийишпиз», - деп айтты Алмазбек Асанбаев.


Миграция чөйрөсүндөгү эксперт Гүлнара Ибраеванын айтымына караганда, эммиграция, иммиграция, ички миграция аспекттеринин бүтүндөй эң маанилүү маселелери боюнча так статистикалык маалыматтардын жоктугу миграцияны башкаруунун натыйжалуулугун жөн гана төмөндөтпөстөн, ошондой эле саясий жана башка манипуляцияларды ыктымалдуу кылат.


Ал Росстаттын маалыматтарына ылайык иммигранттардын курактык жыныстык курамында жаштардын категориясы кала берсе РФдагы миграциянын басымдуулук кылган эмгекке жарамдуу жарандарынын эмгекке жарамдуу курактагы жарандарынан эркектер көбүнчө басымдуулук кылбаганын белгилеп кетүү керек экендигин айтты. Эмгек мигранттарынын демографиялык мүнөздөмөлөрү мигранттарга жеткиликтүү болгон эмгек рыногунун коньюктурасына байланыштуу болот.


«Кызматкерлерди жергиликтүү эмгек рыногуна миңдеген бош орундарды жергиликтүү рынокто таба албаган бурмаланган жумушсуздуктун болушу эммиграциялык жүрүш-туруштун альтернативдүүлүгү жок экендигине шектенүүгө мүмкүндүк берет. Эмгек акынын фактору жөнүндө рационалдуу тыянактар миграциялык жүрүш-турушту түшүндүрө албайт. Бул болсо өлкөдө 65 миңге жакын легалдуу иштеген иммигранттардын болушу менен ырасталат, бул жергиликтүү рыноктун анык эмес мүмкүнчүлүктөрү жөнүндө айтып турат», - деп белгиледи ал.


ДБнын изилдөөсүнө ылайык, мигранттар ай сайын орточо каражат которуп турушунун статистикасы 50 АКШ долларынан 500-700 АКШ долларына чейинкини түзөт. Буларды пайыздык катыш менен алганда эмгек мигранттарынын көпчүлүк бөлүгүнүн (30%га жакыны) туугандарына ай сайын 50-100 АКШ долларын жөнөтүү мүмкүнчүлүгү бар. 13%га жакыны 50 АКШ долларына жакынды жөнөтүп турат жана 14%га жакыны 500 АКШ долларынан ашыкты жөнөтүп турат. Ушуга таянып, эмгек мигранттарынын Кыргызстандын экономикасына инвестиция катарындагы салымы маселеси жагынан маселе жок, анткени бул күн көрүү маселеси.


АУЦАнын Нарын областында жана Лейлек районунда жүргүзгөн изилдөөлөрү акча которуу тургундардын 20%ы үчүн уюшулган күн көрүүнүн башкы булагы болуп санала тургандыгын көрсөтүп турат.


Гүлнара Ибраева мындай деп белгиледи: салыштырмалуу статистиканын деңгээлинде миграциялык көрсөткүчтөрдүн, демографиялык жана экономикалык статистиканын катышында акыйкат ырасталбайт. Тиешелүү түрдө, талдоонун башка түрлөрүн жүргүзүү зарыл. «Эгерде 20 жылдан ашык убакыттын ичинде ушунчалык көптөгөн мифтерди жигердүү изилдөө процесстерди изилдөө жүргөн болсо – анда жашыруундук жана эсепке албагандык көрүнүштөр жагынан латенттик барбы?», - деп өзүнүн сөзүн суроо менен жыйынтыктады.


«Роза Отунбаеванын демилгеси» ЭКФнын аткаруучу директору Д.Ш.Кендирбаеванын сөзү боюнча: «Чет өлкөлөрдө жүргөн Кыргызстандыктар өлкөгө жардам бере турган абалга келди «Чет өлкөлөрдөгү Кыргызстандык диаспоралардын потенциалын картирлөө китебинде (аны бүгүн биз презентациялап жатабыз) мекендештерди социалдык, гуманитардык, эксперттик колдоонун мисалдары келтирилген. Мамлекет чет өлкөдө жүргөн Кыргызстандыктар менен кызматташууга даярбы, алардын муктаждыктарына жардам берүүгө даярбы? 2015-жылы Фонддун жана «Замандаш» ассоциациясынын көмөгү аркасында КР Өкмөтүнө караштуу Мекендештер менен байланыштар боюнча кеңеш иш баштады, бул иш жаңыдан гана башталды жана КР Мекендештер менен байланыш боюнча жаңыдан түзүлгөн кеңеш чет өлкөлөрдөгү Кыргызстандык диаспоралык бирикмелер менен байланышты чыңдоого багытталган ишти мындан ары жүзөгө ашырат деп үмүттөнөбүз».


Тюмень шаарынан (РФ) региондук коомдук уюмдун өкүлү Сманова Канзада жер-жерлерде телекөпүрөнүн жана маалымат алмашуунун алкагында бүгүнкү күндө биздин жарандардын маалымдар эместиги негизги көйгөй бойдон калып жаткандыгын айтты. ЕврАзЭСтин алкагында киргизилген жеңилдиктерге карабастан биздин жарандар РФнын аймагында мыйзамсыз жүрүүнү жана эмгек ишин ишке ашырууну улантып жатат. Келечекте бул аларга кыйынчылык туудурушу мүмкүн – алар “кара тизмеге” түшөт же аларды өлкөдөн чыгарып салышат. Көпчүлүгү кийин мекенинде паспортун, аты-жөнүн өзгөртүп жана кайрадан Россияга барууга аракет кылышат, бирок алар РФнын тиешелүү органдарында алардын колдорунун изи бар экенин же алардын бул жердеги эски маалыматтарын аныктоонун көптөгөн башка ыкмалары бар экенин билбейт. Ушунун баары, жүрүп отуруп, биздин жарандар РФнын мыйзамдарын бузгандыгы үчүн айрым мөөнөткө ар кандай мекемелерге бекитип салышы менен аяктоодо.


Ал мамлекеттик түзүмдөрдүн жана коомдук уюмдардын өкүлдөрүнө калкты маалымдоого зор көңүл буруу өтүнүчү менен кайрылган. «Келечекте биздин мекендештерибиздин мыйзамдуу түрдө барышын жана мыйзамдуу ишке орношуусун алардын Россияда жүргөн абалы жеңилдетет жана оорчулуктардан арылууга жардам берет», - деп аяктады өзүнүн сөзүн Канзада.


«Форум – театр» иш чарасынын аягында «Миграция» спектакли көрүүчүлөрдүн сынына коюлду: алыскы жерден келген мугалимдин тагдырын Асель көрсөттү, ал кредитти тындыруу үчүн ойдогудай акча табуу үчүн карыган энесин жана 2 жаштагы баласын калтырып, эмгек миграциясына кетет жана алдамчыларга жем болот. 

Акыркы жаңылыктар

22.08.2019

«Бакай Банк» балдардын өнүгүүсүнө салым кошууну улантууда

«Роза Отунбаеванын демилгеси» Эл аралык коомдук фонду тарабынан 2014-жылдан бери «Жайлоо өнүгүү борборлору» долбоору Кыргызстандын бардык аймагында иштеп келет. 2019-жылы 114 ЖӨБ ачылып, жай мезгилинде 3200 ашык бала билим алды.   Бир нече жылдан бери «Бакай Банк» балдардын билим берүүсүнө багытталган “Жайлоо Өнүгүү борборлору” долбооруна каржылык жактан жардам берип келет. 2019-жылы которулган акча каражаты балдарга ар кандай мастер класстарды өткөрүүгө, ...
21.08.2019

«Гений» радиоберүүсү: Мектепте англис тили сабагынын саатынын көбөйүшү жана натыйжасы

“Роза Отунбаеванын демилгеси” Эл аралык коомдук фонду менен Биринчи радионун биргелешкен “Гений” радиоберүүсүнүн кезектеги чыгарылышында мектеп окуучуларынын англис тили сабагынын сааттарынын көбөйүшү жана анын натыйжалары жөнүндө сөз болду. Мектептерде чет тилдерди окутуу 3-класстан 11-класска чейин жүргүзүлөт, англис тилинин сааттары быйыл 5-класстар үчүн 5 саат, 6-класстарга 4 саат, 7-класстарга 3 саат кошулду.   Чет тилдердин маанилүүлүгү, ...
21.08.2019

Үй-бүлөлүк дарыгерлер тобу электрондук система аркылуу иштөөгө өтүүдө

Үстүбүздөгү жылдын 15-16-августтарында “Ынтымактуу конуштар” долбооруна пилоттук болуп кирген Бишкек шаарынын Калыс-Ордо, Ак-Ордо, Ак-Бата жана Көлмө жаңы конуштарынын Үй-бүлөлүк дарыгерлер тобунун (ҮДТ) кызматкерлерине жана Коомдук ден соолук комитеттеринин (КДК) мүчөлөрүнө персоналдык компьютер жана электрондук почта аркылуу иштөөгө үйрөтүү окутуулар өткөрүлдү. Окутуунун максаты – Үй-бүлөлүк дарыгерлер тобу менен Коомдук ден соолук ...
21.08.2019

FINCA Банк «Жайлоо өнүгүү борборлоруна» колдоо көрсөтүүнү улантууда

2019-жылы Кыргызстандын жайлоолорунда 114 “Жайлоо өнүгүү борборлору” ачылып, жай мезгилинде балдарга билим беришти. “Жайлоо өнүгүү борборлору” долбоорунун өнөктөшү FINCA Банк бешинчи жыл катары канцеляриялык товарлар, балдардын аң сезимин өнүктүрүүчү оюнчуктар жана башка керектүү буюмдарды берип жардам көрсөтүп келе жатат.   Быйыл банктын Кочкор-Атадагы филиалы Ноокен районунун Кызыл-Кыштак айылындагы “Нур-Айым” жайлоо өнүгүү борборуна, Нарын филиалы ...
20.08.2019

«Гений» радиоберүүсү: Кыргызстандык окуучулардын химия боюнча Эл аралык олимпиадада көрсөткөн жыйынтыктары

“Роза Отунбаеванын демилгеси” Эл аралык коомдук фонду менен Биринчи радионун биргелешкен “Гений” радиоберүүсүнүн кезектеги чыгарылышында Парижде өткөн химия боюнча Эл аралык олимпиадасына катышкан кыргызстандык окуучулардын көрсөткөн жыйынтыктары жөнүндө сөз болду. Олимпиада үстүбүздөгү жылдын июль айында өтүп, ага 84 өлкөдөн 330 окуучу катышкан. Кыргызстандан төрт окуучу: Нурсултан Соодонбеков, Эльмар Зикиров, Бакай Шейитов жана Мирхад ...
01.08.2019

Жайлоо өнүгүү борборунда тарбияланып жаткан балдардын креативдүү сапаттарын өнүктүрүшүүдө

Үстүбүздөгү жылдын 29-июлунда Ысык-Көл облусуна караштуу Ак-Суу районундагы Башарин жайлоосундагы «Заря» жайлоо өнүгүү борборунда «Баланын креативдүү сапаттарын өнүктүрүү» темасында семинар болуп өттү. Иш-чарага ата-энелер, облусттук билим берүү институтунун кызматкерлери, жергиликтүү бийликтин жана Заря корпоративинин өкүлдөрү катышты. Заря корпоративи балдарга таттууларды таратып көңүлдөрүн көтөрүшсө, жергиликтүү бийлик, райондук билим ...
01.08.2019

2019-жылдын 1-2-август күндөрү Бишкектеги КР Ала-Арча мамлекеттик резиденциясында КР Президентине караштуу чет өлкөлөрдөгү мекендештер менен байланыш боюнча Кеңештин биринчи жыйыны өтүп жатат

Белгилей кетсек, бул иш чара “Роза Отунбаеванын демилгеси” эл аралык коомдук фонду тарабынан негизделип, 2012, 2014, 2016, 2018-жылдары төрт ирет тең коомдо чоң окуя катары өткөн Мекендештер Форумунун ишмердигинин түздөн-түз жыйынтыгы деп айта алабыз. Анткени аталган иш чара мамлекеттик структура менен чет жактарда иштеп жүргөн мекендештердин Кыргызстанды өнүктүрүү максатындагы өз ара диалогун камсыз кылууда мыкты аянтча болуп бере алгандыгын ...
23.07.2019

Эко-арт лагердин катышуучулары ак илбирстерди көрүштү

Кара-Кужур жайлоосунда өтүп жаткан Кыргызстандагы биринчи эко-арт лагердин катышуучулары Ананьевадагы Айбанаттарды калыбына келтирүү борбору менен таанышып, ак илбирстерди көрүштү. 20 ашык өспүрүм 19-июлда Ысык-Көл облусунун Ананьева айылындагы Германиянын жаратылышты коргоо бирикмеси (NABU) Айбанаттарды калыбына келтирүү борборунда болушуп, ал жактагы эки ак илбирс, сүлөөсүн, бүркүт, түлкү жана куштарды көрүп, борбордун ишмердүүлүгү менен таанышып, ...
19.07.2019

Кыргызстанда активист-мигранттар үчүн адамдардын укуктарын алга илгерилетүү боюнча волонтердук иш тууралуу жайкы үйрөтүү лагери өттү

Үстүбүздөгү жылдын 12-июлунда USAIDдин "Адамдын укугу жана кадыр-баркы" долбоорунун алкагында мигранттар үчүн үч күндүк жайкы үйрөтүү лагери Жалал-Абад облусунун Кара-Алма айылында жайгашкан “Кара-Алма” эс алуу жайында өттү. Лагердин максаты – мигранттардын укуктарын алга илгерилетүү боюнча волонтердук иш жөнүндө маалыматты мурдагы мигранттарга берүү.   Лагердин ишине жалпысынан он алты мигрант болгон, коомдук лидер болууга жана коомдун ...
18.07.2019

Кара-Кужур жайлоосунда эко-арт лагери өтөт

2019-жылдын 20-июлунан 28-июлуна чейин Кыргызстандын эң кооз, ак илбирс уялаган, мамыры гүлдөрү жайнаган, атактуу - Кара-Кужур жайлоосунда 20 өспүрүм катышкан эко-арт лагери өтөт. Катышуучулар кино, актердук чеберчилик, живописти үйрөнүү аркылуу экология тууралуу түшүнүк алышат жана бул боюнча өз ойлорун айтууну үйрөнүшөт. Кыздар жана балдар аталган жанрлар боюнча командаларга бөлүнүп алып иштешет. Аларга ХV Казань фестивалында гран прини, «Ак илбирс» ...
18.07.2019

«Гений» радиоберүү: Мектеп бүтүрүүчүлөрдүн жалпы республикалык тестирлөөдө көрсөткөн жыйынтыктары

“Роза Отунбаеванын демилгеси” Эл аралык коомдук фонду менен Биринчи радионун биргелешкен “Гений” радиоберүүсүнүн кезектеги чыгарылышында 2019-жылы мектепти аяктаган бүтүрүүчүлөрдүн билим сапаты жана аларга түзүлүп жаткан шарттар тууралуу сөз болду.   Жалпысынан жалпы республикалык тестирлөөгө 44289 адам катышып, 62 пайызы босого баллдан өттү, бул тууралуу кененирээк радиоберүүнүн катышуучулары КР Билим берүү жана илим министрлигинин өкүлү ...

Издөө

Экс-президенттик институт

«Устат» долбоору

Мектепке даярдык көрүүчү жыл


School of Childhood

Садики на джайлоо

Gardens on jailoo

Балачак мектеби

School of Childhood

Билим фестивалы

«Эко-долбоор»

«Жылдыздар бөбөктөргө китеп окуйт»

КРда мектеп тамак-ашын ылайыкташтыруу

Балдар үчүн мастер-класстар

«Балдар филармониясы»

«Поэзия кечелери»

Биздин басылмалар

«Мекендештер»


mekendeshter-logo

«Бешик ырлары»


beshik-logo

Видео

Ключевые факторы успешности женщин в инновациях и технологиях

«Аларда кандай болду экен?»

«Фонддун долбоорлору»