Демилгелер Келечек муунга инвестициялоо Кыргызстандагы мектеп тамак-ашы

24.08.2016

Окуу жылын ысык тамак менен баштайлы

2006-жылдан тарта өлкө аймагында мектептерде окуучуларды тамактандырууну уюштуруу жөнүндө Президенттин жарлыгы чыгып, мектеп башталгыч класстардын окуучуларына күнүнө бир маал тамак-аш тартууланып келет. Алгач окуучунун бир кундук тамагына 5 сомдон бөлүнсө, 2008-жылдан тарта 7 сомдон бюджеттик каражат каралган. Бул каражаттын эсебинен мектеп окуучуларына бир булочка менен чай берилип келген. Муну Бириккен Улуттар Уюмунун (БУУ) Дүйнөлүк Азык-түлүк программасы тарабынан колдоого алынып «Роза Отунбаеванын демилгеси» эл аралык коомдук фондунун жана билим берүү, саламаттык сактоо министирлиги менен биргеликте «КР мектепте тамак-ашты алга илгерилетүү» долбоорун ишке ашырып окуучулар бир маал ысык тамак менен камсыз болууда. Натыйжада окуучунун талаптагыдай билим алуусуна шарт тузулуп, билим сапатынын корсоткучу 10% - 20% жогорулаган.


Бул долбоорду ишке ашырууда ата-энелердин дээрлик бардыгы балдардын мектепте ысык тамак-аш менен камсыз болуусун колдойт. Ата-энелер белгилегендей, мектептерде ысык тамак-аштын уюштурулушу эн оболу келечек муундун ден соолугуна жана талаптагыдай билим алуусуна негиз тузот.


Айтып өтсөк өлкө аймагында мектеп тамак-ашын колдонуунун натыйжалуу тыянактарын эске алган копчулук мектептерде учурда уюштуруу аракеттери ийгиликтуу жузого ашууда. Мисалга алсак Жалал-Абад облусунун Аксы районунундагы Н. Мамбетов мектеби аталган долбоорго 2015-жылдын апрель айынан баштап кирген. Ошол кундон баштап балдар ысык тамак менен камсыз болгон. Ал эми метептин ашканасы 700 мин сомдук жабдуу менен камсыздалган. Окуучулардын ысык тамак менен камсыз болушу жергиликтүү бийлик жана ата-энелер тарабынан да колдоого алынган. Учурда 311 окуучу тамак-аш менен камсыздалган. Бул райондо Н. Мамбетов мектебинен сырткары 11 мектеп ысык тамак-аш менен камсыз болгон. Мындай мисалдар өлкө аймагынын баардык облустарында орун алган. Кыргызстандын алыскы аймагы болуп саналган Баткен облусунун Бирлик айыл аймагындагы №54 Эшме орто мектебинде тоок фермасын ачуу демилгеси мектеп жетекчилиги жана жергиликтуу бийлик тарабынан колдоого алынган. Бул сыяктуу комокчу чарбаларды өлкө аймагындагы бардык облустарда аз-аздан ишке ашырып келүүдө. Айрым мектептерде жер иштетүү менен ишке ашса айрымдары мал жандык, канатууларды багуу аракеттин көрүшүүдө. Учурда аталган долбоорго кирүү аракетин көрүп жаткан ошол эле Баткен облусунун Кадамжай районунун Ак-Турпак айыл аймагында айыл өкмөтүнүн жардамы менен дагы 2 мектептин ашканасы оңдоп-түзөөдөн өткөрүлүп, суу киргизилип, окуучулардын талаптагыдай тамактануусу үчүн бардык шарттар камсыздалууда. Ошондой эле Ош облусунун мектептеринде ысык тамак киргизүү иш аракеттери кызуу жүрүдө. Бул мисалга алсак Ноокат районунун 5-потоктогуна Ж. Бөкөнбаев мектеби кирип жаңы окуу жылында окуучуларын ысык тамак менен камсыз кылууга даяр. Араван районунан болсо 3 потокко кирген А. Сайдахматова мектебиндеги окуучулар ысык тамак менен толугу бойдон камсыз болуп, чайдын ордуна витаминдүү компот берилип, ата-энелер тарабынан колдо көрсөтүлөт. Көмөкчү чарбада 1 гектар жерине жашылча жемишин, куносканасын иштетип, алма багын өстүрүп окуучуларга окуу жылынан баштап ысык тамакты берүүго толугу менен даяр. Алай районунда Миязды айыл аймагында № 20 К. Туганбаева орто мектеби 6-потокко кирип, окуучуларга ысык тамакты берүүго баардык шарттарын түзүп даяр экенин мектеп директору белгилейт.


Ата-энелердин салымын кошо эсептегенде, окуучулардын сапаттуу жана байытылган тамак-аш менен жетиштуу камсыз болушу учун корулгон бугунку аракеттер келечек муундун бекем пайдубалына туздон туз таасир этет.


Ал эми бюджеттик каражат тартыш болгон республикабызда, статмаалыматтар боюнча, баштаган.


Программанын иш-тажрыйбасы көрсөткөндөй, мектеп тамак-ашы уюштурула баштагандан бери Индияда 30 пайыз окуучулардын организминдеги темир жетишсиздиги төмөндөсө, Улуу Британияда балдарды мектепке тартуу көрсөткүчү 14 пайызга өскөн. Ал эми биздин олкодо билим сапаты жогорулаган.

Акыркы жаңылыктар

10.11.2018

Зомбулук - коомдун вирусу

Борбор Азия мамлекеттеринин адистери кыз-келиндерге каршы зомбулукту биргелешип жок кылууга чакырууда.   "Үй-бүлөдөгү зомбулук - вирус сыяктуу". "Аны менен терроризмге каршы күрөшкөндөй эле күрөшүү керек".   Бул пикирлер Бишкекте 6-ноябрда өткөн "Саясий чечимдерден аракетти карай. Борбор Азиядагы аялдарга жана секелектерге каршы гендердик зомбулукту жок кылуу” деп аталган эл аралык жыйында айтылды.   Иш-чарага чөлкөмдөгү 60тан ашуун ушул багытта ...
06.11.2018

Конференциянын экинчи күнү «Борбордук Азиянын кыз-келиндерине карата гендердик зомбулукту жоюу»

«Саясий чечимдерден аракеттерге карай. Борбордук Азиянын кыз-келиндерине карата гендердик зомбулукту жоюу» деген эки күндүк конференциянын алкагында кыз-келиндерге карата зомбулуктун бардык формаларына каршы күрөшүүдө комплекстүү стратегияларды талкуулоо үчүн Бишкек шаарында 60тан ашык катышуучу чогулду. Бул конференциянын актуалдуулугу ошондой эле убакыттын контексти менен шартталган, анткени азыркы учурда гендердик зомбулук көйгөйүн чечүү ...
03.11.2018

Бишкек шаарында жана өлкөнүн региондорунда лидерлик, коммуникациялык жөндөмдөр, техникалык англис тили жана маалыматтык-коммуникациялык технологиялар боюнча вебинарлар өттү

АКШнын КРдагы Элчилигинин Демократиялык Комиссиясынын колдоосу менен жүзөгө ашырылып жаткан «СТЕМде айымдардын мүмкүнчүлүктөрүн кеңейтүү жана ролун жогорулатуу» долбоорунун катышуучулары үчүн эки ай бою (ноябрь-декабрь) Бишкек шаарында жана өлкөнүн региондорунда вебинарлар өтөт. Долбоордун катышуучуларынан тышкары вебинарларга каалагандардын бардыгы катыша алат. Бул үчүн вебинарлар базасында өткөрүлө турган долбоордун өнөк ЖОЖдорунун: И.Раззаков ...
02.11.2018

Кемин шаарында туура тамактануу боюнча семинар-тренинг өтөт

2018-жылдын 5-ноябрында Кемин шаарында (Чүй областы) саламаттык сактоо жана билим берүү тутумунун өкүлдөрү, ошондой эле чечимдерди кабыл алуучу адамдар үчүн туура тамактануу боюнча семинар-тренинг өткөрүлөт.   Тренингдин максаты – ден соолуктун баалуулуктары жана тамактануу маданияты, тамак-аштын компоненттери жана алардын адамдын организминдеги ролу жөнүндө, тамак-аштан келип чыгуучу оорулар жөнүндө, ошондой эле «Тамактануу пирамидасы» ...
02.11.2018

КР экс-Президенти Р.Отунбаеванын БУУнун штаб-квартирасына визити

БУУнун Башкы катчысы А.Гутеррештин демилгеси боюнча 2017-жылы уюштурулган Ортомчулук маселелери боюнча жогорку деңгээлдеги Консультациялык Кеңештеги иштин алкагында КР экс-Президенти Р.Отунбаеванын БУУнун штаб-квартирасына (Нью-Йорк шаары, АКШ) визити болуп өттү.   Алсак, 2018-жылдын 31-октябрынан 2-ноябрына чейинки мезгилде КР экс-Президенти Р.Отунбаева БУУнун Башкы катчысынын орун басары, БУУнун Саясий маселелер боюнча департаментинин башчысы Розмари ДиКарло, ...
02.11.2018

30-31-октябрда Ош шаарында туура тамактануу боюнча эки күндүк семинар-тренинг өттү

РФнын финансылык колдоосу менен ишке ашырылып жаткан «Жергиликтүү бийлик институттарыны жана жарандык коомдун өкүлдөрүнүн потенциалын арттыруу аркылуу туура тамактануунун жана туура тамактануу көндүмдөрүн калыптандыруунун негиздери боюнча калктын маалымдар болушун арттыруу» деген биргелешкен долбоордун алкагында Бириккен Улуттар Уюмунун Азык түлүк жана айыл чарба уюму (БУУ ФАО) жана «Роза Отунбаеванын демилгеси» ЭКФ тарабынан Ош шаарында ...
02.11.2018

«STEM’деги айымдар» инновациялык долбоорлорунун конкурсунун жеңүүчүлөрүнүн ысымдары аталды

2018-жылдын 1-ноябрында И.Раззаков атындагы КМТУда АКШнын КРдагы Элчилигинин Демократиялык Комиссиясынын колдоосу менен жүзөгө ашырылып жаткан «СТЕМде айымдардын мүмкүнчүлүктөрүн кеңейтүү жана ролун жогорулатуу» долбоорунун алкагында «STEM’деги айымдар» инновациялык долбоорлорунун конкурсунун жыйынтыктары чыгарылды. Конкурска Чүй, Нарын, Ош, Ысык-Көл, Жалал-Абад, Талас областтарынан жана Борбордук Европадан арыздар келип түшкөн.   Курамына ар ...
01.11.2018

Search for Common Ground сыйлыгы КР экс-Президенти Р.И.Отунбаевага тапшырылды

Search for Common Ground (Жалпы кызыкчылыктарды издөө) – Тынчтыкты жаратуу боюнча дүйнөлүк ири уюм 2018-жылдын 1-ноябрында Search for Common Ground уюмунун сыйлыгын ар жылдагы тапшырууда тынчтыкты сүйүүчүлөрдүн активисттерин куттуктайт. АКШ өкмөтүнүн, дипломатиялык, ишкер жана бизнес секторлорунун жүздөн ашык лидерлери Inter Continental New York Barclay отелинде , Нью-Йорк, бул иш-чарага катышуу үчүн чогулат.   Быйылкы жылы сыйлыкты тапшыруунун ар жылдагы XIX аземи чечилбеген чыр-чатактарды ...
31.10.2018

«Роза Отунбаеванын демилгеси» эл аралык коомдук фондунун 2018-жылдын ноябрына иш-чараларынын дайджести

«Роза Отунбаеванын демилгеси» эл аралык коомдук фондунун   2018-жылдын ноябрына   иш-чараларынын дайджести       1-ноябрь – «STEM’деги айымдар» инновациялык долбоорлорунун конкурсунун жыйынтыктарын жарыялоо Качан: 1-ноябрь, саат 11.00дө Кайда: И.Раззаков атындагы КМТУ (1-корпус, 1/211-ауд.) «Роза Отунбаеванын демилгеси» ЭКФнын аткаруучу директору жана «STEM’деги айымдардын мүмкүнчүлүктөрүн кеңейтүү жана ролун жогорулатуу» долбоорунун ...
30.10.2018

Борбордун он турак-жай конушунда жаштарды тынчсыздандырган өнүгүүнүн орчундуу багыттары боюнча эдвокаси акциялр өткөрүлөт

2018-жылдын 26-октябрынан 16-ноябрына чейин жаштар командалары Бишкек шаарынын 10 турак-жай конушунда жаштарды тынчсыздандырган өнүгүүнүн орчундуу багыттары боюнча эдвокаси акцияларды өткөрөт.   Бишкекте 2018-жылдын 26-октябрында Ак-Бата турак-жай конушунда Свердлов райондук мамлекеттик администрациянын акими Болотбеков Самарбек Болотбековичтин жана Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнө караштуу Жаштардын, дене тарбиясынын жана спорттун иштери боюнча ...
29.10.2018

Ош шаарында туура тамактануу боюнча семинар-тренинг өтөт

Үстүбүздөгү жылдын 30 – 31-октябрында Ош шаарында (Ош областы) саламаттык сактоо жана билим берүү тутумунун өкүлдөрү үчүн, ошондой эле чечим кабыл алуучу адамдар үчүн туура тамактануу боюнча семинар-тренинг өтөт. Тренингдин максаты – өзүнүн ден соолугуна карата жооптуу мамилени калыптандыруу, ал туура тамактануу жөнүндө билимдерге негизделген.   Семинар-тренингдин машыктыруучусу техникалык илимдердин кандидаты, доцент, Кыргыз-Түрк «Манас» ...

Издөө

Экс-президенттик институт

«Устат» долбоору

Мектепке даярдык көрүүчү жыл


School of Childhood

Садики на джайлоо

Gardens on jailoo

Балачак мектеби

School of Childhood

Билим фестивалы

«Эко-долбоор»

«Жылдыздар бөбөктөргө китеп окуйт»

КРда мектеп тамак-ашын ылайыкташтыруу

Балдар үчүн мастер-класстар

«Балдар филармониясы»

«Поэзия кечелери»

Биздин басылмалар

«Мекендештер»


mekendeshter-logo

«Бешик ырлары»


beshik-logo

Видео

Р.И.Отунбаева номинирована на первую премию NABU «Снежный барс»

«Аларда кандай болду экен?»

«Фонддун долбоорлору»