Демилгелер Келечек муунга инвестициялоо «Көчмө өнүгүү борбору»

11.04.2014

Юлия Гиппенрейтерден балдар жана чоң кишилер үчүн баарлашуу принциптери



Эксперт жөнүндө:

Юлия Гиппенрейтер, психологиялык илимдердин доктору, М. В. Ломоносов атындагы МГУнун профессору, ондогон макалалардын, анын ичинде балдар менен баарлашуунун эрежелери жөнүндө «Бала менен баарлашуу. Кантип?» жана «Бала менен баарлашууну улантабыз. Ушундайбы?» деген бестселлер китептердин автору (АСТ, Астрель, 2011).

 

№ 1 баарлашуу принциби: баланы сөзсүз кабыл алгыла.

 

Аны сулуу, акылдуу, жөндөмдүү, отличник, жардамчы болгондугу үчүн эмес, жөн гана, ал бар тургандыгы үчүн эле жакшы көргүлө. «Эгерде сен жакшы бала/кыз болсоң, мен сени жакшы көрөм» же «Оройлугуңду, мушташканыңды, жалкоолугуңду токтотмоюнча, менден жакшы мамилени күтпө...» деген сөздөрдү ата-энелерден көп угууга болот. Бул сөздөрдө балага аны «эгерде» деп шарт коюу менен кабылдап жатканын түз билдиришет. Мээримге, таандык болууга, башкача айтканда, башка бирөөнө керектүү болууга муктаждык – адамдын фундаменталдуу муктаждыктарынын бири. Ал сизге канчалык кымбат, керектүү, маанилүү экенин, ал жөн гана жакшы экенин сиз ага маалымдаганда ал канааттанат. Мындай маалымдоо мээрим төккөн көз карашта, сылап-сыйпоодо, «Сени тапканыбызга биз абдан сүйүнөбүз», «Мен сени көргөнүмө кубанычтамын», «Мен сени жакшы көрөм», «Сенин үйдө болгонуң мага жагат», «Биз баарыбыз үйдө болгонубуз мага жагат» деген сөздөрдө камтылган. Белгилүү үй-бүлөлүк терапевт Вирджиния Сатир баланы тез-тез кучакка кысып турууну сунуш кылып, төрт жолу кучактоо жөн гана жашоо үчүн зарыл, ал эми өзүн жакшы сезүү үчүн күнүнө кеминде сегиз жолу кучактоо зарыл деп айтат. Бул балага гана эмес, ошондой эле чоң кишиге да маанилүү. Бирок эгерде мен баланы кабыл алсам, бул мен ага эч качан ачууланууга тийиш эмесмин дегендикти билдиреби? Жок, билдирбейт. Өзүңдүн жаман сезимдериңди жашырууга, анын үстүнө топтоп жүрө берүүгө таптакыр болбойт. Бүтүндөй алганда баланын өзүнө эмес, анын айрым аракеттерине нааразычылык билдирүүгө болот. Баланын аракеттерин айыптоого болот, бирок анын сезимдери канчалык жагымсыз же жол берилгис болсо да, аларды айыптоого болбойт. Эгерде анда ушулар пайда болсо, демек, бул үчүн негиздер бар. Баланын аракеттерине нааразылыкты тынымсыз айта берүүгө болбойт, антпесе ал сынды кабылдабай калат. 

 

№ 2 баарлашуу принциби: эгерде бала жардам сурабаса, анын жасап жаткан ишине кийлигишпегиле

  

Өзүңөрдүн кийлигишпей коюшуңар менен ага: «Сеники баары ойдогудай!», «Албетте, бул сенин колуңан келет!» деп айткан болосуңар. Эгерде ал өзүнүн колунан келбей турган олуттуу оорчулукка кабылса, анда иш башка. Анда кийлигишпей коюуга болбойт, бул зыян гана алып келиши мүмкүн. Эгерде балага кыйын болсо жана ал силердин жардамыңарды алууга даяр болсо, ага сөзсүз жардам бергиле. «Кел, бирге жасап көрөлү!» деген сөздөр менен баштоо эң жакшы. Бул сыйкырдуу сөздөр балага жаңы жөндөмдөрдүн, билимдердин жана кызыгуулардын эшигин ачат. Бала өнүгүшүнө жараша ал өз алдынча аткара баштаган иштердин чөйрөсү ал чоң кишилер менен бирге мурда аткарган нерселердин эсебинен кеңейет.

 

№ 3 баарлашуу принциби: өз балаңардын жеке иштери үчүн камкордукту жана жоопкерчиликти бара-бара, бирок кыйшаюусуз түрдө өзүңөрдөн алып салгыла жана аларды балага өткөрүп бергиле.

 

Чоң кишилердин айласын кетирген демейки көйгөйдөн баштайлы: көпчүлүк милдеттүү иштерди бала толук өздөштүрдү, ал оюнчуктарды жыйнаганды, төшөк салганды же кечтен баштап портфелин даярдаганды билет. Бирок ушунун баарын ал атайылап жасабайт! Көп учурда тескери мамиленин жана аткаруудан баш тартуунун тамыры – терс тынчсызданууларда. Бул баланын өзүнүн көйгөйү болушу мүмкүн, бирок көп учурда ал силер менен балдардын ортоңордо, силердин аны менен өз ара мамилелериңерде келип чыгат. Эгерде силердин бала менен мамилелериңер эчак эле бузулган болсо, кандайдыр-бир ыкманы колдонуу жетиштүү, ошондо эле бардыгы бир заматта ордуна келип калат деп ойлоого болбойт. Мээримдүү мамиле болмоюнча, жакшы жагдай келип чыкпайт. Мындай жагдай – ийгиликтин эң башкы шарты. Силер балага кандай мамиле кылаарыңарды жакшылап ойлонуп көргүлө. «Жетектөөчү көрсөтмөлөр», кыязы, кээ бир учурда керек, бирок бала менен биргелешкен иштерде анын кажети жок. Алар качан пайда болсо, чогуу жасап жаткан иш дароо токтойт. Анткени чогуу жасап жатсаңар – демек, бир катардасыңар. Балдарга карата үстөмдүк кылган позицияны ээлөөгө болбой, балдар аны дароо сезет жана ага болгон күч-аракети менен каршы турат. Ошондо алар зарыл нерселерге каршы туруп, айкын нерсеге кошулбай, талашпай турган нерсени талаша баштайт.

 

Чыр-чатактардын көп кездешкен кийинки себеби – өз балдары үчүн балдардын өзү каалаган нерседен көптү каалаган ашкере камкор ата-энелер. Өз балдары үчүн сабакты даярдаган же аны менен бирге ЖОЖго, англис же музыкалык мектепке тапшырган ата-энелер. Баласы үчүн өтө көп нерсени каалагандар, эреже катары, өздөрү эптеп жашайт. Алардын жеке кызыкчылыктарына жана жеке турмушуна күчү да, убактысы да калбайт. Алар дайыма колдон келбей турган нерсеге умтулушат.

 

Баланын иштери үчүн жоопкерчиликти ага өткөрүп берүү процесси жеңил эмес. Аны майдадан баштоо керек. Бирок кала берсе ушул майдабараттар жагынан да ата-энелер өтө тынчсызданат. Муну түшүнүүгө болот: анткени өз балаңдын убактылуу жайлуулугу жагынан тобокелдик кылууга туура келет. Мындай деп каршылык көрсөтүшөт: «Эгерде мен аны ойготпосом, ал мектепке кечигип калат», «Эгерде аны сабак окууга мажбурлабасам, анын эки деген баадан башы чыкпай калат»... Бул канчалык карама-каршылыктуу угулбасын, бирок эгерде терс тажрыйба, албетте, балаңардын өмүрүнө же ден соолугуна коркунуч келтирбесе, ал ушундай тажрыйбага муктаж. Балага өзүнүн аракеттеринин (же өзүнүн аракетсиздигинин) кесепеттерин башынан өткөрүүгө мүмкүндүк бергиле. Ошондо гана ал токтолуп жана акыл-эс кире баштайт.

 

Урматтоо – Юлия Гиппенрейтер баяндаган баарлашуунун бардык принциптерин бириктирип турган нерсе, кыязы, ушул.

  

№ 4 баарлашуу принциби: баланы активдүү уккула.

 

Башкача айтканда, маектешип жатканда ал силерге айткандарга аны «кайра кайрып келгиле». Баланын ачуусу келген, таарынган, жол болбой калган бардык учурларда, ага кыйын, уят, коркунучтуу болгон учурда, ага орой мамиле кылынганда жана кала берсе ал абдан чарчап турганда адегенде эмне кылуу керек – мында анын тынчсыздануулары (же абалы) силерге маалым экенин, силер ага көңүл буруп жатканыңарды түшүндүрүү. Мисал. Апасы паркта отургучта олтурат, ага көзүнүн жашы көлдөгөн үч жаштагы наристе чуркап келип: «Ал менин машинамды тартып алды!» дейт. Демейки жооп: «Эч нерсе болбойт, ойноп туруп, анан кайра берет». Активдүү угуу: «Сен катуу таарынып жана ага ачууң келип калыптыр». Экинчи учур. Уулу мектептен кайтып келет, ачуусу менен портфелди полго ыргытып: «Экинчи ал жакка барбайм» дейт. Демейки жооп: «Барбайм дегениң кандай?!» Активдүү угуу: «Сен экинчи мектепке баргың келбей калдыбы». Демейки жооптор менен биз баланын тынчсызданууларын укпастан, кулактын сыртынан кетиребиз. Анын тынчсыздануусу куру, ал эске алынбай тургандыгын ага билдиребиз. Активдүү угуу ыкмасы боюнча жооп ата-эне баланын ички толгонууларын түшүнгөнүн, ал жөнүндө укканын, аны кабылдаганын көрсөтүп турат. Ата-эненин ушундай ортоктош болуусу балага өзгөчө таасир этет. Активдүү угуу ыкмасы боюнча маектешүү биздин маданиятыбызга таптакыр көнүмүш эмес жана аны үйрөнүү оңойго турбайт. Бирок бул ыкма силер натыйжаны көрөр замат силерди өзүнө тартып алат. Алар бери болгондо үчөө. Биринчиси: баланын түйшүктөнүүсү жоголот же кыйла азаят. Экинчиси: өзүн чоң киши угууга даяр экенине ынанган соң, бала өзү жөнүндө улам көбүрөөк айта баштайт. Кээде бир маектешүүдө капысынан көйгөйлөрдүн жана капалануунун бүтүндөй түйүнү чечилет. Үчүнчүсү: бала өз көйгөйлөрүн чечүүдө өзү алга илгерилейт.

 

 

№ 5 баарлашуу принциби: шашылып жооп берүүдөн абайлагыла. 

 

Активдүү угууну үйрөнүүгө аракет кылган ата-энелер ири оорчулуктарга даттанат: мээге демейдеги жооптор келет. 


Буйруктар, командалар: «Болду, токтот», «Жыйна», «Тез укта», «Унчукпа». Мындай сөздөр балада укуксуздук сезимин, ал эми кээде эч ким карабай жалгыз калдым деген сезимдерди пайда кылат. Алар жооп иретинде каршылык көрсөтөт, күңгүрөнөт, таарынат, моюн толгойт.

 

Эскертүүлөр, сак болтуруу, коркутуп-үркүтүү: «Эгерде сен ыйлаганыңды токтотпосоң, мен кетип калам», «Дагы бир жолу айтып коеюн, мен кур менен сабайм». Булар тез-тез кайталай бергенде ага балдар көнүп жана аларга маани бербей калгандыгы менен да жаман.

 

Адеп-ахлакка чакыруу, акыл үйрөтүү, насаат айтуу: «Ар бир адам эмгектенүүгө тийиш», «Сен чоң кишилерди урматтоого тийишсиң». Демейде бул сөздөрдөн балдар жаңы эч нерсени үйрөнбөйт. Алар муну «жүз биринчи жолу» угуп жатканынан эч нерсе өзгөрбөйт.

 

Кеңештер, даяр чечимдер: «Сен болсо мындай деп эле айтып сал...», «Мен сенин ордуңда болгондо катыгын колуна бермекмин». Эреже катары, биз ушундай кеңештерди бергенден тажабайбыз. Ал гана эмес, аларды балдарга берүүнү өз милдетибиз деп эсептейбиз. Көп учурда өзүбүздү мисал келтиребиз. Ата-энелердин мындай позициясы – жогортон түшүрүлгөн позиция – балдардын кыжырын келтирет, эң башкысы, алар өзүнүн көйгөйлөрү жөнүндө мындан кийин айткысы да келбей калат.

 

Далилдер, логикалык тыянактар, насыят, «кеңештер»: «Тамак ичээр алдында кол жууш керек экенин билгидей эле болуп калдың го», «Тынбай эле кайсалактай бересиң, анан ката кетиресиң да». Демейде балдар: «Болдучу» деп жооп кайтарат да, бизди уккусу келбей калат.

 

Сын, урушуу, айыптоо: «Муну эмне деп түшүнсө болот?», «Дайыма эле сен...», «Бекер эле сага ишенипмин». Мындай сөздөр балдарда активдүү коргонууну, тилин тартпай жооп кайтарууну, танууну, жинденүүнү, манайы чөгүүнү, басмырланууну, өзүнө жана ата-эне менен мамилелерге ишенбей калууну пайда кылат. Ушул айтылган сөздөрдү балдар ушунун бардыгын угуп келаткан күндөрдүн, жумалардын, жылдардын санына көбөйткүлө. Өзү жөнүндө терс, анын үстүнө эң жакын адамдардан да алынган, таасирлердин эбегейсиз зор жүгү келип чыгат. Бул жүктү кандайдыр-бир жеңилдетүү үчүн балдар өздөрү бир нерсеге арзый тургандыгын өзүнө жана ата-энелерине далилдешине туура келет. Эң биринчи жана оңой ыкма – ата-эненин өздөрүнүн талаптарын сынга алуу. Кырдаалдан кантип чыгуу керек? Баланын жүрүш-турушунун терс жактарына гана эмес, ошондой эле оң жактарына да көңүл буруу керек. Мактап койсо бузулуп кетет деп коркпогула. «Мага жардам бергениңе ыракмат», «Убада берген учурда келгениң жакшы болду». «Сени менен бирге жасаган мага жагат». Кээде ата-энелер жакшы көрөөрүңдү бала ансыз да билет, андыктан ага жакшы көрөөрүңдү сөзсүз эле айтып олтуруунун кажети жок деп ойлойт. Бул таптакыр андай эмес.

 

Мактоодо дайыма баа берүүнүн элементи бар. Баланын ийгиликтерине же туура жүрүш-турушуна кандай мамиле кылуу керек? Ага жөн гана өз оюңдагыны айтып койгон дурус. «Сен» дегендин ордуна «мен», «мага» деген ат атоочторду пайдалангыла. «Кандай гана азаматсың» дегендин ордуна «Мен кубанычтамын», «Мага жагат» деп айткыла.

 

Божомолдор, интерпретациялар: «Мен билем, ушунун бардыгы ... айынан», «Дагы мушташа кеткенсиң го». Ушул сөздөрдөн кийин коргонуу, чыр-чатактан качуу ниети гана пайда болушу мүмкүн.

 

Сурамжылап билүү, иликтөө: «Жок, сен деги айтчы», «Эмне унчукпайсың». Суроолуу сунуштарды ырастаган сунуштарга алмаштырууга аракет кылгыла. «Сен эмне ачууланып жатасың?» дегендин ордуна «Сен ачууланып жатканыңды сезип турам» де айткыла, ошондо сөз башка нукка бурулат. Кеп мында: суроо – кайдыгер кызыгуу, ал эми ырастаган сөздөр түшүнүү жана жан тартуу катары угулат.

 

Оозеки боор ооруу, көндүрүү, насаат айтуу: «Тынчтан», «Көңүл бурбай эле кой», «Өтүп кетет». Бала мындан анын көйгөйлөрүн этибарга албагандыкты, анын кайгы-капасын танууну же кичирейтип көрсөтүүнү угат.

 

Тамашага чалуу, сөздөн качуу. Жалаң гана тамаша чалуу баланын көйгөйлөрүн чечпейт.

 

№ 6 баарлашуу принциби: эгерде бала өзүнүн жүрүш-турушу менен сизде тынчсызданууну пайда кылса, бул жөнүндө ага билдириңиз.

 

Сиз өзүңүздүн сезимдериңиз жөнүндө айтканда, биринчи жактын атынан айтканда, ал жөнүндө эмес, анын жүрүш-турушу жөнүндө эмес, өзүңүз жөнүндө, өзүңүздүн ой-толгоолоруңуз жөнүндө билдириңиз. «Мен жүдөп жүргөндү жаман көрөм, коңшулардын алдында уялам», «Мен музыканын үнү катуу чыкканда чарчап кетем», «Алдыман бирөөлөр нары-бери басып, бутка чалына берсе, ишке даярдануу мага кыйынчылыкка турат». Ушундай сөздөр «Мен-билдирүүлөр» деп аталат. Алардын бир топ артыкчылыктары бар. Алар сизге өзүңүздүн ич күптүңүздү бала таарынбайт турган ыңгайда айтууга мүмкүндүк берет. Балдарга бизди, ата-энелерин, жакындан билүү мүмкүнчүлүгүн түзөт. Биз өзүбүздүн оюбуздагыны чын дилибизден, ачык айтсак, балдар да өз ойлорун ачык айта баштайт. Буйрук бербестен же урушпастан өз оюбузду айтуу менен, биз балдарга өзү чечим кабыл алышына мүмкүнчүлүк беребиз. Ошондо алар биздин каалоолорубузду жана тынчсыздануубузду эске ала баштайт.

 

Елена Шевченко

Журнал "Психология"

Акыркы жаңылыктар

23.07.2019

Эко-арт лагердин катышуучулары ак илбирстерди көрүштү

Кара-Кужур жайлоосунда өтүп жаткан Кыргызстандагы биринчи эко-арт лагердин катышуучулары Ананьевадагы Айбанаттарды калыбына келтирүү борбору менен таанышып, ак илбирстерди көрүштү. 20 ашык өспүрүм 19-июлда Ысык-Көл облусунун Ананьева айылындагы Германиянын жаратылышты коргоо бирикмеси (NABU) Айбанаттарды калыбына келтирүү борборунда болушуп, ал жактагы эки ак илбирс, сүлөөсүн, бүркүт, түлкү жана куштарды көрүп, борбордун ишмердүүлүгү менен таанышып, ...
19.07.2019

Кыргызстанда активист-мигранттар үчүн адамдардын укуктарын алга илгерилетүү боюнча волонтердук иш тууралуу жайкы үйрөтүү лагери өттү

Үстүбүздөгү жылдын 12-июлунда USAIDдин "Адамдын укугу жана кадыр-баркы" долбоорунун алкагында мигранттар үчүн үч күндүк жайкы үйрөтүү лагери Жалал-Абад облусунун Кара-Алма айылында жайгашкан “Кара-Алма” эс алуу жайында өттү. Лагердин максаты – мигранттардын укуктарын алга илгерилетүү боюнча волонтердук иш жөнүндө маалыматты мурдагы мигранттарга берүү.   Лагердин ишине жалпысынан он алты мигрант болгон, коомдук лидер болууга жана коомдун ...
18.07.2019

Кара-Кужур жайлоосунда эко-арт лагери өтөт

2019-жылдын 20-июлунан 28-июлуна чейин Кыргызстандын эң кооз, ак илбирс уялаган, мамыры гүлдөрү жайнаган, атактуу - Кара-Кужур жайлоосунда 20 өспүрүм катышкан эко-арт лагери өтөт. Катышуучулар кино, актердук чеберчилик, живописти үйрөнүү аркылуу экология тууралуу түшүнүк алышат жана бул боюнча өз ойлорун айтууну үйрөнүшөт. Кыздар жана балдар аталган жанрлар боюнча командаларга бөлүнүп алып иштешет. Аларга ХV Казань фестивалында гран прини, «Ак илбирс» ...
18.07.2019

«Гений» радиоберүү: Мектеп бүтүрүүчүлөрдүн жалпы республикалык тестирлөөдө көрсөткөн жыйынтыктары

“Роза Отунбаеванын демилгеси” Эл аралык коомдук фонду менен Биринчи радионун биргелешкен “Гений” радиоберүүсүнүн кезектеги чыгарылышында 2019-жылы мектепти аяктаган бүтүрүүчүлөрдүн билим сапаты жана аларга түзүлүп жаткан шарттар тууралуу сөз болду.   Жалпысынан жалпы республикалык тестирлөөгө 44289 адам катышып, 62 пайызы босого баллдан өттү, бул тууралуу кененирээк радиоберүүнүн катышуучулары КР Билим берүү жана илим министрлигинин өкүлү ...
16.07.2019

Жайлоо өнүгүү борборлору жөнүндө документалдык тасма тартылууда

Үстүбүздөгү жылдын 23-27-июндарында Жалал-Абад жана Ош облусунун жайлоолорунда жайгашкан жайлоо өнүгүү борборлорунда тарбияланып жаткан балдар тууралуу белгилүү кинорежиссёр, сценарист, продюсер, «Кыргыз киносу» кинотеатрынын негиздөөчүсү, “Дарак ыры” тасмасынын режиссеру Айбек Дайырбеков документалдык тасма тартты. Тасмага алгачкылардан болуп Жалал-Абад облусунун Ноокен районундагы “Кызыл –Кыштак”, “Нур –Айым” жайлоо өнүгүү ...
15.07.2019

Барскоон жана Сузак айыл аймактарынын жумушчу топтору үч күндүк окутуудан (коучинг) өтүштү

Үстүбүздөгү жылдын 5-7- июлунда Ысык-Көл облусунун, Кара-Ой айылынын Ак-Бермет эс алуу үйүндө үч күндүк окутуу (коучинг) болуп өттү. Окутуунун максаты – эки пилоттук айыл аймактын социалдык-экономикалык өнүгүү программасынын өнүктүрүү приоритеттерине миграция жана гендердик багытты жумушчу топтор жана эксперттер менен биргеликте киргизүү. Окутууга Барскоон жана Сузак айыл аймактарынын жумушчу топтору, гендер, миграция маселелери боюнча ...
11.07.2019

«Ынтымактуу конуштар» долбоор жазуу, аны жактоо боюнча иштешүүдө

Үстүбүздөгү жылдын 9-июлунда “Жаңы конуштарда социалдык жана гендердик теңчиликти бекемдөө аркылуу ынтымакты чыңдоо” долбоорунун алкагында пилоттук болуп кирген Бишкек шаарынын 10 жаңы конуштун жаш лидерлери, коомдук ден соолук комитеттеринин мүчөлөрү, муниципалдык аймактык башкармалыктардын башчыларынын орун басарлары, адистери менен бирге долбоор жазуу аны жактоо боюнча коучинг жолугушуу өттү. Пилоттук МАБ башчылары, өкүлдөрү, жаш лидерлер, ...
09.07.2019

Конкурс жарыяланат

КОНКУРС ЖАРЫЯЛАНАТ  Эко-Арт-Лагерь Кара-Кужур өрөөнү, Кочкор р/ну, Нарын обл 19-28- июль 2019-ж Катышуучуларды кантип тандап алабыз? Айлана-чөйрөнү коргоо, жаратылышка аяр мамиле кылуу жана ак илбирсти сактоо темасындагы макал-лакаптын негизинде сүрөт тартып жана ага аннотация жазып, аны: “Роза Отунбаеванын демилгеси” Эл аралык коомдук фондунун электрондук дарегине 15.07.19 саат 17.00 чейин жибериниздер office@roza.kg Лагерь 12-15 жаш курактагы, жыйырма жаш улан ...
09.07.2019

«Ынтымактуу конуштар» долбоорунун катышуучулары стратегиялык план түзгөндү жана долбоор жазып жактаганды мыкты өздөштүрдү

4-7-июлдарда Ысык-Көлдө «Социалдык жана гендердик теңчиликти илгерилетүү аркылуу ынтымакты бекемдөө» долбооруна кирген Бишкектин 10 жаңы конушунун активдүү катышуучуларына “Долбоордун туруктуулугун камсыз кылуу боюнча стратегиялык пландоо” аттуу темада тренинг өтүлдү. Окутууга Ак-Ордо, Ак-Тилек, Ак-Бата, Бакай-Ата, Жеңиш, Калыс-Ордо, Көлмө, Мурас-Ордо, Рухий-Мурас, Эне-Сай конушунун жаш лидерлери жана коомдук ден соолук комитетинин мүчөлөрү ...
04.07.2019

Кыргызстанда активист-мигранттар үчүн жайкы үйрөтүү лагери өттү

2019-жылдын 27-июнунда USAIDдин "Адамдын укугу жана кадыр-баркы" долбоорунун алкагында мигранттар үчүн үч күндүк жайкы үйрөтүү лагери аяктады. Лагердин ишине он төрт мигрант болгон, коомдук лидер болууга жана коомдун өнүгүшүнө салым кошууга даяр болгон коомдук-активдүү жарандар катышты. Алардын ичинен он эркек жана төрт айым Чүй, Талас, Нарын жана Ысык-Көл облусунан келишти.   Үч күндүн ичинде лагердин катышуучулары өз укугун ишке ашыруудагы ...
30.06.2019

Ретриттин жүрүшүндө «Роза Отунбаеванын демилгеси» ЭКФнын миссиясы аныкталды

21-июндан 24-июнга чейин Ысык-Көлдүн түштүк жээгинде КР экс-президенти, фонддун негиздөөчүсү Роза Отунбаеванын катышуусу менен «Роза Отунбаеванын демилгеси» эл аралык коомдук фондунун кызматкерлери үчүн ретрит өттү.   Фонддун командасы уюштуруучулук жана инсандык өнүгүү призмасы аркылуу өз ишин кайра жүктөөнү жана кайрадан аңдап-түшүнүүнү жүргүзүү максатында ретрит уюштурду. Иш-чара төмөнкүдөй багыттар боюнча жүргүзүлдү:   • Өзүн ...

Издөө

Экс-президенттик институт

«Устат» долбоору

Мектепке даярдык көрүүчү жыл


School of Childhood

Садики на джайлоо

Gardens on jailoo

Балачак мектеби

School of Childhood

Билим фестивалы

«Эко-долбоор»

«Жылдыздар бөбөктөргө китеп окуйт»

КРда мектеп тамак-ашын ылайыкташтыруу

Балдар үчүн мастер-класстар

«Балдар филармониясы»

«Поэзия кечелери»

Биздин басылмалар

«Мекендештер»


mekendeshter-logo

«Бешик ырлары»


beshik-logo

Видео

Ключевые факторы успешности женщин в инновациях и технологиях

«Аларда кандай болду экен?»

«Фонддун долбоорлору»